wijnleven > biodynamische wijnbouw

biodynamische wijnbouw

Steeds meer Italiaanse wijnproducenten (o.a. de bekende domeinen Alois Lageder en Caiarossa) richten zich tot de biodynamische wijnbouw om zo betere, meer uitgebalanceerde en zuivere wijnen te krijgen.

Maar wat houdt biodynamische wijnbouw eigenlijk in en waarom begint men ermee? Vele wijnliefhebbers kennen de term allicht wel doch weten zelden welke precieze lading die vlag eigenlijk dekt. Op zich is dat ook nauwelijks te verwonderen aangezien er tot op heden geen exacte theorie - laat staan wettelijke regelgeving - bestaat die de elementen vastlegt waaraan voldaan moet worden om te mogen spreken van biodynamie ofschoon deze 'wijnbouwfilosofie' al ontstond in de jaren '20 van de twintigste eeuw. Toch is het mogelijk om aan de hand van bepaalde peilers die steeds terugkeren bij biodynamische wijnbouw een goed beeld van deze wijnbouwfilosofie te vormen.

Aan de hand van naamsontleding kan vooreerst al het verschil worden uitgelegd met biologische wijnbouw. Biodynamische wijnbouw is de vlottere term voor biologisch-dynamische wijnbouw. De aanhangers van biologisch-dynamische wijnbouw geloven ten eerste in de principes van de biologische wijnbouw doch gaan nog een paar stappen verder.

Biologische wijnbouw verwerpt het gebruik van chemische stoffen op het land en gelooft eerst en vooral in een gezonde bodem als basis voor de vruchtbaarheid. Klassieke biologische praktijken omvatten het gebruik van groenbemesting (dus zeker geen chemische meststoffen), regelmatige bodembewerking, compost en gemengde aanplanting en ten slotte enkel natuurlijke bestrijdingsmiddelen tegen ziektes en ongedierte (bv. kruidenmengsels).

Biodynamica verdedigt al deze aspecten ook, omdat ze een goede basis vormen voor ecologisch gezonde landbouw, maar ondertussen blijft de vruchtbaarheid van de aarde toch afnemen en moet er dus meer gebeuren dan alleen de aarde voeden - de aarde moet ook nog 'genezen' worden.

Daarom gaat de biodynamica nog verder dan de biologische land- en wijnbouw: men gaat bijkomend actief ingrijpen en hierbij o.a. beroep doen op kosmische krachten (vandaar de toevoeging '-dynamica'). Het is de bedoeling van de biodynamie om de wijngaard zo gezond en vruchtbaar te maken dat de wijnstokken ook uit zich zelf beter beschermd zijn tegen ziektes en parasieten.

De uiteindelijke bedoeling is de wijnstok in volledige harmonie te brengen met de aarde waarin ze groeit en de omringende kosmos en zo op lange termijn een groter succes door een beter kwaliteitsniveau te behalen.

De biodynamische wijnen zouden 'natuurlijker' en daarom beter in balans/gezonder zijn. Het is weliswaar zo dat eens de biodynamisch geteelde druiven geplukt worden de wijnboer er vervolgens tijdens het wijnmaken nog mee kan doen wat hij wil: aansuikeren, concentreren, ultrafiltreren, sulfiteren (zwavelen), ontzuren, aanzuren, … Net zoals bij de wijnen afkomstig van conventionele wijnbouw geldt dus ook hier: steeds eerst proeven is de boodschap.

Grosso modo kan gesteld worden dat biodynamische wijnbouw twee hoofdpeilers heeft.

Ten eerste gebruikt men plantaardige, minerale en dierlijke stoffen (preparaten) die de groei stimuleren en de aarde doordrenken met positieve krachten. Zo gaat men bijvoorbeeld gedroogde koemest of fijngemalen kiezelsteentjes gemengd met water in een koehoorn steken en deze hoorn enkele maanden onder de grond bewaren.

Na opgraving in de lente wordt het opgedroogde en verharde preparaat dan opgelost in water (het preparaat wordt 'gedynamiseerd') en over de wijngaard uitgesproeid.

Ten tweede gebruikt men de invloed van kosmische krachten en cycli en wordt gelet op het evenwicht van de vier natuurelementen vuur, lucht, water en aarde. De zon- en maanstanden bepalen bijvoorbeeld de oogst- en snoeiwerkzaamheden. Sommige wijnbouwers oogsten enkel en alleen bij volle maan om zo de energie van de maan te laten absorberen in de geplukte druiven.

Wat de toekomst van de biodynamische wijnbouw betreft is het voorlopig nog koffiedik kijken. Maar als men alleen al kijkt naar de bijzonder goede proefresultaten die de meeste biodynamische wijnen voortdurend behalen lijkt een verdere uitbreiding van de biodynamie de komende jaren verzekerd.

Wie juicht een wijnbouwtechniek met zo een groot respect voor de natuur en de aarde ten slotte niet toe?